Bornova Belediyesi Yeşilova Höyüğü Ziyaretçi Merkezi Mimari Proje Yarışması
2010 | mansiyon | İzmir | Bornova Belediyesi

 


Arkeolojik alan bakımından çok zengin olan ülkemizde bu alanların kullanımı, üzerindeki eserlerin günümüze kadar gelebilmiş olanları ile sınırlı. Oysa hem tarihsel zenginliği hem de ender türlerini barındıran ve keşfedilmeyi bekleyen pek çok arkeolojik alana sahibiz. Ancak bu alanların yeni kurgular, mekânlar ve aktivitelerle zenginleştirilmesi zorunlu. Yeşilova höyüğü ziyaretçi merkezi bu anlamda özel önem taşıyor. Yeni kurgular bu alanları zenginleştirmesine karşılık kazı alanlarına müdahale riskini de taşıyor. Bu müdahale sadece kazı alanına teknik olarak müdahaleden çok alanı başka bir anlama dönüştürme riski taşıyor. Bu alanda ya da böylesi alanlarda yapılacak düzenlemelerin bu alanın anlamının ötesine geçmemesi gerekiyor. Proje bu düşünce doğrultusunda ele alındı. Bu amaçla yeni düzenlenecek alan ile arkeolojik alan arasında bir alle oluşturuldu. Alle ziyaretçi giriş alanından kazı evine kadar kesintisiz uzanır. Allenin bir tarafı arkeolojik kazı alanının diğer tarafı ise saçaklar, duvarlar ve yapma çim tepelerden oluşan yeni düzenleme alanını tarifler. Bu iki alan arasındaki ilişkiyi kazı alanındaki gridal yapı belirler. Gridal yapı yeni düzenleme alanındaki kompartımanları oluşturur. Bu kompartımanlar, Alan ziyaretçi girişi, ziyaretçi merkezi, neolitik köy, kazı evi ve avlusunu tarif eder. Bu kompartımanlar aynı zamanda etaplamayı da sağlar. Alanın tümü uzak algıda bir bütün olarak algılanmasını saçak elemanları sağlar. Saçak elemanları,zemine dört noktadan basan hafif ahşap stürüktürler den oluşur. Bu stürüktürler, eksiltilebilir yada çoğaltılabilir objelerdir. Bir ağacın dallarını çağrıştırırlar. Bu stürüktürler bazen kazı alanının gölgesini sağlarken bazen giriş saçağı bazen de kazı evi avlusunu örter. Duvarlar çok işlevli olarak kullanılmıştır. Bazen üzerinde rölyef barındırır bazen bir seyir platformu olur bazen satış ünitesi bazen de danışma işlevli olarak kullanılır. Duvarlar ve saçaklar yapma çim tepelerin mekânsal etkileri ile güçlenir. Önerilen yapılar saçak, duvar ve çim tepeler ile yapısallıkları gizlenir. Ve bir arkeolojik alanda ön planda olmaları önlenir. Ziyaretçi merkezi giriş avlusundan hemen ulaşılan ilk yapıdır. Bu merkezde sergi salonları sergilenecek objelerin öne çıkması amacı ile sade bir mekana sahiptir. Aynı binadaki kafeterya ise hem alana hâkim konumda hem de sergi salonları ve toplantı salonuna hizmet edecek biçimde konumlandırılmıştır. Neolitik köy alleden ulaşılabileceği gibi ziyaretçi merkezindeki hazırlık mekânından da ulaşılabilmektedir. Hazırlık mekânı ziyaretçi merkezinden bağımsız olarak da kullanılabilmektedir. Neolitik köy etrafı duvar ve yapma çim tepeler ile biraz etraftan soyutlanmıştır. Kazı evi tüm alandan bağımsız çalışabilme konumundadır. Ancak arkasında oluşturulan avlu hem çalışmaların açık alanda yapılabilmesine ve ziyaretçilerin bu alanda bilgilenmelerine hem de çalışmaları izlemelerine olanak sağlamaktadır.